Leven en jeugd
James Cook, beter bekend als ‘Captain Cook’, werd op 7 november 1728 geboren in Marton, een dorpje bij Middlesbrough in het noorden van Engeland. Hij was de zoon van James Cook sr., een landbouwer, www.captain-cooks.nl en zijn vrouw Mary Akerley. Cook had één oudere broer, Richard. In 1736 verhuisde de familie naar het nabijgelegen Great Ayton, waar Cook zijn jeugd doorbracht.
Militaire carrière
In 1746 zocht Cook werk als een boekhouder op de Ayscough Foundling Hospital in York. Echter, na twee jaar te hebben gewerkt, verliet hij deze functie om bij de Royal Navy te gaan dienen. Hij sloot zich aan bij het HMS Embarkation-gezelschap en begon zijn marinecarrière als een matroos op het schip ‘The Eagle’. Na enkele jaren van training en ervaring op verschillende schepen, werd hij in 1755 tot officier bevorderd.
De eerste ontdekkingsreizen
Cook’s eerste bekende ontdekkingstocht vond plaats tussen 1768 en 1771. Hij reisde naar Tahiti om de transitsie van Venus over het zonnetje te meten, een gebeurtenis die door wetenschappers werd beschouwd als een belangrijke stap richting de bepaling van de afstand tot andere hemellichamen.
Echter, deze reis leverde Cook ook zijn eerste contacten op met inheemse volkeren in het zuidwesten van Hawaï. De Britten hadden echter hun eigen doelen en agenda’s voor de tocht. Zijn bemanning stond onder leiding van Sir Charles Saunders.
Na een moeilijke reis werd Cook teruggeroepen naar Engeland, maar hij keerde snel terug op zee met het ‘Endeavour’. Tijdens deze tweede ontdekkingsreis bezocht Cook de noordelijke oostkust van Australië. Hij bevolkte en beschreef een breed scala aan culturen.
In 1777 voer hij voor de derde keer op zee met het ‘Resolution’ om Antarctica te bereiken, wat uiteindelijk zijn meest gevaarlijke onderneming werd. In 1784 keerde Cook terug naar Engeland als commandant van de Royal Navy en kreeg in oktober van dat jaar een ereplaats toegewezen door koning George III.
De tragedie
Op de eerste dag van januari, in het jaartal van zijn dood – 1779 was hij bezig met zijn laatste reis met ‘Resolution’ aangekomen bij Hawaï. Op weg naar een tweede verkenning van het noorden, ontmoette Cook enkele Hawaïaanse priesters die hem de toegang tot het eiland weigerden.
In 1779 vond James Cook in de baai van Kealakekua zijn einde aan boord. Zijn schip werd aangevallen door een horde inheemse Hawaïaanse mannen met speren, die volgens bronnen overeind waren gekomen tegen de bevoorrading van landbouwproducten en handel.
De strijd kwam op gang toen James Cook in de baai probeerde om te landen. Zijn schip werd bezet door een horde Hawaïaanse matrozen, die de commandant enkele dagen lang met hun speren hanteerden tot het uiteindelijke einde van zijn onderneming.
Het had drie dagen geduurd voor dat Cook in februari 1779 aan boord zou worden afgevoerd. De volgende maanden werden verschillende aangevallen op Hawaï overlevingsgedrag en leidden uiteindelijk tot het einde van de strijd met ‘Captain Cook’, toen hij werd doodgeslagen.
De zwaarste fase van deze periode was een kleine moord, die door Engels-Nederlandse schepen plaatsvond tijdens hun aanval op Hawaï. James Cook had echter reeds eerder verhinderd dat zijn leger de ‘Endeavour’ zou bereiken en daarmee bleef hij in staat om het schip te behouden.
Daarnaast gaf hij aan een aantal van zijn matrozen toestemming om als ‘Nederlandse matrozen’, op hun schepen, deel te nemen. Daarin werd men beschouwd als met name Engelse patriotten die tot ver in het noorden waren gevoerd door zee en land.
Het had uiteindelijk twee jaar geduurd voor dat James Cook ‘s lands genade mocht ontvangen. Het was op 11 oktober van dat jaar, toen men bij Kealakekua in Hawaï aanwezig was om een nieuw schip te bemannen en tot ver naar de zee afgevoerd zou worden.
Hoeveel tijd James Cook na zijn dood wist te overleven is onbekend. Wat wel duidelijk is, dat hij uiteindelijk door het opzienbarende lot van een ‘Nederlandse matroos’ in Hawaï werd gedood en door Engelsen later hersteld.
Zijn naam zou na zijn dood onder de noemer worden geplaatst als belangrijkste ontdekkingsreiziger terwijl hij tot aan 1823 als onbekende blijft.